liefdevol naar mezelf

‘Wat zou een liefdevol antwoord zijn?’ vroeg de vriendin die ik toevallig bij de biologische winkel was tegengekomen. Ik had haar verteld over de straatretraite in Keulen waar ik over twee weken aan deel ga nemen, waarin we met een groep zen-beoefenaren 5 dagen met alleen een slaapzak en een paspoort moeten zien te overleven. Ik zag er een beetje tegenop, vertelde ik haar. Krijg ik straks wel voldoende te drinken? En zou ik wel kunnen slapen op een stuk karton, misschien zelfs in wind of regen? Zal ik niet ziek worden van de kou? En hoe gaat mijn gebit deze beproeving doorstaan? Over het eten als vegetariër had ik me in eerste instantie geen zorgen gemaakt. Want ik ga ervan uit dat ik in noodgevallen best een paar dagen zou kunnen vasten.

Maar inmiddels was ook het vegetarisch willen eten een gevoelig punt geworden. Ik had namelijk pas met iemand gesproken die juist op dat punt een beetje aan het prikken was gegaan. Terwijl ik vertelde hoe spannend ik het vond om zonder waterflesje op pad te moeten gaan, reageerde hij alsof ik mijn zorgen over het misschien niet vegetarisch kunnen eten had uitgesproken. Hij gaf een voorbeeld van iemand die als redelijk strikte vegetariër een pizza salami aangeboden gekregen had tijdens een straatretraite en die gewoon op had gegeten. Voor hem was dat wijsheid. Het was niet de eerste keer dat hij me hierover vertelde, en ook op andere manieren had hij me al eens duidelijk gemaakt hoe hij over het strikt toepassen van vegetarische principes dacht. Ik voelde me ongevraagd beoordeeld en zijn reactie irriteerde me.

Op zich mag iedereen natuurlijk van me vinden wat hij of zij wil. Maar als het me gaat irriteren, dan zou het kunnen dat ik zelf ook een stemmetje in me heb dat vindt dat ik te rigide ben en dat ik best wat soepeler om zou kunnen gaan met mijn principes. En dat was dus wat ik mijn vriendin in de biologische winkel net allemaal had verteld. ‘Wat zou een liefdevol antwoord zijn?’ vroeg ze me. En ik dacht na over hoe het zou zijn voor de pizzabakker als ik zijn pizza niet zou aannemen. Of hoe het voor onze landbouw huisdieren zou zijn als ik me mede verantwoordelijk zou maken voor het leed dat we ze als mensen aandoen. ‘Nee, maar ik bedoel ook wat liefdevol zou zijn naar jezelf!’ drong ze aan. DOING. Die kwam binnen. Natuurlijk was dát de echte vraag waar het hier over ging.

Was ik liefdevol naar mezelf, toen ik in mijn eerste zwangerschap tijdens een rondreis door Tsjechoslowakije tijdens de lunch de karbonade van mijn broodje haalde en aan mijn buurman gaf, en het in de jus geweekte brood vervolgens gewoon maar opat, vanuit een gevoel dat ik de ongeboren baby tekort zou doen als ik de lunch helemaal zou overslaan? Was ik liefdevol naar mezelf toen er bij een buffet waarvoor ik me ooit had aangemeld tegen de toezeggingen in geen vegetarische keuze bleek te zijn, anders dan wat stokbrood, en waarbij ik net zolang zeurde tot ze wat plakken kaas voor me haalden zodat ik tenminste beleg op het stokbrood had? En zo zijn er in de loop van de tijd talloze ongemakkelijke situaties geweest, waarbij ik niet weet of mijn handelen wel liefdevol naar mezelf was.

Op mijn achttiende had ik vegetariër willen worden. Uit pragmatische overwegingen stelde ik het toch maar even uit, omdat ik het als aupair in Frankrijk wel erg moeilijk zou krijgen als ik daar vegetarisch wilde eten. Een jaar later stopte ik met vlees eten, maar omdat ik dacht dat vissen wel een vrij leven hadden gehad, was het eten van een visje nog wel eens een uitkomst in een restaurant, als daar geen aantrekkelijk vegetarisch alternatief beschikbaar was. Maar eigenlijk stond het eten van vis me ook tegen, zeker toen ik erachter kwam hoezeer de bio-industrie ook in de visserij was doorgedrongen. Tien jaar later ging het roer om. Ik had bloedarmoede opgelopen door ijzertekort en dacht dat vlees misschien toch nodig was voor mijn gezondheid. Ik begon toen met het zo nu en dan eten van een stukje biologisch vlees. Ik wilde niet meedoen aan de bio-industrie en onnodig dierenleed, maar stond niet principieel afwijzend tegenover het eten van dieren. Ook voor onze kinderen, die een paar jaar daarna geboren werden, leek het Peter en mij wel goed als er zo nu en dan vlees op het menu zou staan. Toch voelde het steeds of ik iets moest verdringen als ik dieren at. En toen onze zoon nog voor hij vier jaar was al doorkreeg wat het verschil was tussen vegetarische en niet vegetarische producten en terstond weigerde om dode dieren te eten, werd ik net als hij (en niet lang daarna ook onze dochter) volledig vegetariër.

We zijn inmiddels bijna vijftien jaar verder. Qua gezondheid heb ik niets te klagen. Ik voel me fit en heb sinds ik niet meer menstrueer ook eindelijk een mooi hoog HB-gehalte. Een andere beperking die ik mezelf had opgelegd, het niet willen autorijden vanuit milieu-overwegingen, sneuvelde in de loop van de jaren, omdat ik doorkreeg dat ik mezelf er meer mee dwars zat dan dat ik mezelf ermee diende. Maar het vegetarisch eten kwam uit mijn hele zijn, dat paste zo bij mij, daar twijfelde ik niet aan. Totdat ik onlangs merkte hoe ik geraakt kon worden door iemand die ik graag mag en door wie ik me veroordeeld voelde omdat ik er niet soepel genoeg mee om zou gaan. Zou ik dan toch minder dogmatisch moeten zijn in mijn keuze voor een vegetarische leefwijze? Zou ik soepeler moeten zijn en een stukje vlees moeten accepteren voor mijn eigen gemak, of, belangrijker misschien nog, om de ander zich niet ongemakkelijk te laten voelen?

Mijn vriendin bracht me weer bij de les: wat is liefdevol handelen naar mezelf? Dat wordt mijn mantra, de komende tijd. Ik ga het voelen, ik ga het ervaren, als ik misschien honger heb en misschien niet-vegetarisch eten krijg aangeboden. Ik weet nu nog niet of ik het aan zal nemen. Ik hoef dat nog niet te weten, ik kan de wijsheid van dat moment laten spreken. Heerlijk om me niet in eerste instantie bezig te hoeven houden met hoe het voor de ander zal zijn, met schuldgevoel of ik het de ander niet moeilijk maak. Zou ik de wereld niet het beste dienen als ik liefdevol ben naar mezelf?

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s